"Να προσέχεις", μου 'λεγε ένας φίλος μου. "Να προσέχεις γιατί δίνεσαι ολόψυχα στους ανθρώπους. Το θεωρείς υποχρέωση και καθήκον απέναντι στην ανθρώπινη ψυχή. Ταυτίζεσαι μαζί τους, ενστερνίζεσαι το πρόβλημά τους. Αλλά αναρωτήσου, πόσοι από αυτούς που τους έδωσες και το τελευταίο κομματάκι ψυχής που σου 'χει απομείνει θα έκαναν το ίδιο και για σένα;" Πόσο δίκιο είχε τελικά. Οι άνθρωποι ερμηνεύουν την καλοσύνη και την ευαισθησία σου σαν αδυναμία, την οικειοποιούνται και σε ανύποπτο χρόνο ορμούν πάνω σου να σε κατασπαράξουν σαν λυσσασμένοι γύπες. Φωνάζουν, ωρύονται... "Έχουμε μπουχτίσει από ψεύτικους ανθρώπους", λένε για να θολώσουν τα νερά παραλείποντας το γεγονός ότι έχουν κάνει την εκμετάλλευση δεύτερή τους φύση. Ω ναι! Υπάρχουν και τέτοιου είδους άνθρωποι! Αυτοί που κατηγορούν τους γύρω τους ώστε να κερδίσουν την προσοχή σου, να απομυζήσουν όσο περισσότερη ενέργεια διαθέτεις κι όταν πια στερέψεις σε πετάνε σαν στυμμένη λεμονόκουπα.
Εντούτοις, δεν φταίνε οι άνθρωποι που μας απογοητεύουν. Φταίμε εμείς που τους δίνουμε περισσότερη αξία απ' ὀση μπορούν τελικά να αντέξουν. Κι αυτό γιατί έχουν μάθει να ζουν με τους ψεύτικους ανθρώπους. Γιατί έτσι μειώνονται τα "καθήκοντά" τους αφού δεν υπάρχουν προσδοκίες μεταξύ τους ή οποιουδήποτε είδους απαιτήσεις. Μερικές φορές αναρωτιέμαι τί ψυχή και χαρακτήρα πρέπει να διαθέτει κάποιος για να επιβιώσει στις μέρες μας. Θαρρώ τούτος ο κόσμος ο σκληρός έχει φτιαχτεί μόνο για ανθρώπους με μπρατσωμένες ψυχές...
-Ίδιοι δρόμοι. Ίδιες διαδρομές. Πάντα. Οι καταστάσεις ποτέ δεν αλλάζουν, οι συνθήκες είναι πάντοτε οι ίδιες. Ποτέ ευνοϊκότερες.
-Και οι άνθρωποι;
-Ούτε κι αυτοί αλλάζουν. Εκείνο που αλλάζει είναι η οπτική τους γωνία. Ο τρόπος με τον οποίο χειρίζονται και αντιμετωπίζουν τον ίδιο τύπο ανθρώπων που εξακολουθούν να τους προσεγγίζουν. Άνθρωποι που έχουν μάθει να πηγαινοέρχονται άσκοπα στις ζωές μας δίχως οι ίδιοι να ξέρουν το γιατί. Ίσως επειδή οι ζωές τους είναι τόσο μονότονες, τόσο μονόχνωτες και προσπαθούν να απομυζούν ενέργεια ή λιγοστές στιγμές ευτυχίας από ανθρώπους που σφύζουν από ζωή, από ανθρώπους έτοιμους να δοθούν ολοκληρωτικά σε ένα ασίγαστο πάθος.
-Τους οικτίρω...
-Κι εγώ, καρδιά μου, μα δεν κάνει.
-Τέτοιοι άνθρωποι θα 'ναι πάντα δυστυχισμένοι...Θα αναζητούν το νόημα της ζωής σε ξεχαρβαλωμένα συναισθήματα, σε πολυχρησιμοποιημένα σώματα, σε καλά προβαρισμένες ηδονές. Θα αισθάνονται την πληρότητα μόνο όσο κρατάει μια σεξουαλική επαφή. Και μετά; Ξανά στην αναζήτηση για το επόμενο άτομο που θα τους κάνει να ξεχαστούν απ' τη μιζέρια της ζωής τους.
-Καλά τα λες. 'Εχουν μάθει να καραδοκούν πίσω από σκοτεινά σοκάκια παρατηρώντας και - προσεκτικά - διαλέγοντας το επόμενο τους θύμα. Σαν τις αράχνες, έτσι κι αυτοί, θαμπώνουν το θύμα με τον αστραφτερό τους ιστό κι όταν αυτό πιαστεί στα δίκτυα τους, το καταβροχθίζουν αργά και βασανιστικά.
-Αυτό είναι άδικο...
-Και ποιός είπε ότι η ζωή είναι δίκαιη, μάτια μου; Η ζωή έχει μάθει να γονατίζει τους δυνατούς, εκείνους που δεν τα βάζουν κάτω. Οι αδύνατοι είναι ήδη γονατισμένοι. Καθένας από μας κρύβει μέσα του μια ατέρμονη επιμονή, μια απαράμιλλη δύναμη που αποτελεί εφαλτήριο για τον δρόμο της επιβίωσης. Λαιστρυγόνες και Κύκλωπες, Ποσειδώνες και λογής λογής εμπόδια θα βρεις μπροστά σου, όποιον δρόμο κι αν διαλέξεις. Η Ιθάκη, όμως, μια είναι. Έχε τον νου σου στην Ιθάκη. Γιατί «Η Ιθάκη σ’ έδωσε τ’ ωραίο ταξίδι. Χωρίς αυτήν δεν θά 'βγαινες στον δρόμο. Άλλα δεν έχει να σε δώσει πια. Κι αν πτωχική την βρεις, η Ιθάκη δεν σε γέλασε. Έτσι σοφός που έγινες, με τόση πείρα, ήδη θα το κατάλαβες η Ιθάκες τι σημαίνουν...»
Όχι, οι άνθρωποι δεν είναι κακοί...
Ούτε ανόητοι...
Είναι απλώς αδιάφοροι. -----
Σκοτείνιασε. Καθένας κάπου πάει για ν' αφήσει πίσω του την ερημιά. Ερημώνουν οι δρόμοι, τα μαγαζιά, σωπαίνουν οι συνοικίες. Τότε είναι που βγαίνω. Μ' αρέσουν οι δρόμοι όταν είναι άδειοι όπως και οι συνοικίες όταν σωπαίνουν. Μ' αρέσει ο θόρυβος των φύλλων όπως και το φως του φεγγαριού. Μ' αρέσει το γλυκό παραμύθι των κυμάτων όπως και ο καθαρός βουνίσιος αέρας. Κι' αν όλα τούτα δεν μ' αρέσουν χαίρομαι που τους κρατώ συντροφιά ... Σαν φάντασμα περιστρέφομαι μέσα σε γνώριμα τοπία. Εδώ γέλασα, εκεί έκλαψα. Εδώ κάθησα, εκεί έτρεξα. Εδώ τσακώθηκα, εκεί έκανα έρωτα. Ίδια τοπία, άλλοι άνθρωποι. Τι κρίμα!Σε λίγο και τούτα θα μείνουν μόνα. Καθένας κάπου πάει για ν' αφήσει πίσω του την ερημιά. -----
Μην μιλάς* Ψιθύριζε. Σ' ακούω καλύτερα. Μην αγγίζεις* Χάιδευε. Σ' αισθάνομαι περισσότερο. Μην συζητάς* Κοίταζε. Σε καταλαβαίνω εντονώτερα. Μην σκέφτεσαι* Ονειρέψου.
Έλα κοντά μας, πλησίασέ μας κάτσε δίπλα μας. Ναι, με μας που όλοι κατηγόρησαν Με μας που όλοι με περιφρόνηση κοίταξαν. Και πάρε από μας την απλότητα, την ειλικρίνια, και την αγνότητα που όλοι ασπάστηκαν μα δεν άγγιξαν.
Τι κι' αν είμαστε ουτοπιστές..... -----
Με την ίδια ευκολία που θυμόμαστε όταν μιλάμε θα πρέπει και όταν σιωπούμε να ξεχνάμε. -----
Σε μια στροφή κάποιος ήταν κρυμμένος. Και με χτύπησε. Και έχασα το κουράγιο μου. Και είπα ποτέ πια να μην ξαναστρίψω. Και πήγαινα όλο ευθεία, όσπου έπεσα μέσα στον τεράστιο λάκο που δεν είχα προσέξει. Και μένω ακίνητος. Και είδα ένα αστέρι έτοιμο να πέσει
Και είπα μια ευχή "βοήθεια, αλλαγή"....
.....και το αστέρι έπεσε επάνω μου. -----
Μπορείς να αντλήσεις δύναμη από ένα λουλούδι;
Μπορείς να πάρεις κουράγιο από το πέταγμα ενός πουλιού;
Μπορείς να αισθανθείς ελεύθερος αναπνέοντας καθαρό αέρα;
Αν ναι έχεις κερδίσει. Έχεις κερδίσει την ζωή, την αγάπη, την χαρά. Και κάτι ακόμη. Νίκησες την μοναξιά και την απογοήτευση. Νίκησες τον θάνατο.
Βάφομαι. Είμαι μπροστά από τον καθρέφτη και προσπαθώ η
εικόνα που αντικρίζω να είναι τέλεια. Με αποσπούν σκέψεις, χιλιάδες σκέψεις που
μονομαχούν στην αρένα του μυαλού μου για το ποιά θα ακουστεί πιο δυνατά, πιο
καθαρά, πιο γρήγορα. Μα δεν σταματώ, απλά τις ακούω και συνεχίζω να βάφομαι.
Θέλω να βλέπεις επάνω μου το κάθε τι προσεγμένο. Με κάθε στρώση από την μαύρη
μου μάσκαρα προσπαθώ να μαντέψω τι θα σκεφτείς όταν με δεις.
Πάω να ντυθώ. Θα φορέσω το φόρεμα που αγόρασα χθες. Είμαι σίγουρη πως θα το λατρέψεις, σε ξέρω τόσο καλά,
βλέπεις... Αυτή την φορά πηγαίνω μπροστά από τον ολόσωμο καθρέφτη στο δωμάτιο
μου να δω αν μου πηγαίνει το φόρεμα, αν όλα είναι εντάξει. Κοιτάζω τα μάτια μου
και θυμάμαι τα δικά σου…
Όταν το βλέμμα σου αντίκρισε το δικό μου και αντίστροφα, ο
χρόνος έπαιζε με την στιγμή. Ανάμεσα στα παιχνίδια της αμηχανίας και του φλερτ
βρήκες το θάρρος να με πλησιάσεις τόσο, που ένιωθα την ανάσα σου στο πρόσωπό
μου. Με πλησίασες τόσο προσεγμένα - λες κι ήταν όλα προκαθορισμένα - και συνάμα
τόσο άδοξα και ακόμα πιο άδοξο ήταν το τέλος ή έτσι τουλάχιστον νόμιζα.
Η φωνή μέσα μου, μού έλεγε ξεκάθαρα να αποτραβηχτώ, να μην
αναζητήσω τα χείλη σου με την ίδια επιμονή που αναζητούσες τα δικά μου. Μα η
έλξη μεταξύ μας ήταν σχεδόν όμοια με την έλξη των πλανητών όπως ερμηνεύεται στο
βαρυτικό πεδίο. Άλλωστε κι εμείς είμαστε δυο σωματίδια μέσα στο αβυσσαλέο
σύμπαν επομένως η αμοιβαία έλξη θα ήταν αναπόφευκτη. Ποιός μπορεί να
αμφισβητήσει τον "Νόμο της Παγκόσμιας Έλξης" του Νεύτωνα;
Ό,τι ακολούθησε, έγινε γρήγορα σχεδόν δεν το κατάλαβα.
Έγινες κομμάτι της καθημερινότητας μου, του εαυτού μου, της καρδιάς μου και
ακόμα δεν το ξέρει κανείς. Κράτησα το όμορφο, αυτό το δικό μας, δεν ξέρω πώς να
το πω, έχει άραγε όνομα; Όπως και να ‘χει το κράτησα για μας. Δεν είναι ακόμα
στιγμή να το πούμε και στους άλλους. Είναι; Η ζωή θα μας πει. Στο εμπόριο των
σκέψεων μου εσύ είχες μονοπώλιο από εκείνη την νύχτα και έπειτα.
Τι και αν προσπαθούσα μάταια να αυξήσω τον ανταγωνισμό,κατάφερνες και κέρδιζες ενάντια σε κάθε μου
προσπάθεια. Όλες οι νύχτες για εσένα μου μιλούσαν και από τότε μαγεμένες
θαρρείς, μόνο για σένα μου μιλούν. Πάει καιρός που φτιάχνω στα αστέρια
μονοπάτια για να έρθω να σε δω. Και όταν σε βλέπω καταλαβαίνω τον ορισμό της
σιγουριάς, της πληρότητας. Και όλα αυτά από μια απλή στιγμή. Τόσο ξαφνικά, τόσο
περίεργα, τόσο μοιραία. Ξέρεις πως το φεγγάρι ούτε λέξη δεν μου λέει πια;
Ζηλεύει. Δεν με νοιάζει όμως, έχω εσένα…
Άλλαξες τον κόσμο μου, τον τρόπο σκέψης, την διάθεση μου και
όλα όσα πίστευα για δεδομένα. Και όλα αυτά χωρίς να το καταλάβω. Ακόμα δεν το
καταλαβαίνω. Αψηφάς κάθε φυσικό νόμο, παντός είδους λογική...
Βάφομαι. Τώρα βάζω κραγιόν, θέλω τα χείλη μου να είναι
λαμπερά την ώρα που θα σου εκμυστηρεύονται πως σε αγαπούν. Θυμάσαι που με
ρώτησες γιατί οι γυναίκες φοράνε κραγιόν; Ψέματα… «γιατί βάζουν οι γυναίκες
κραγιόν κάθε τρεις και λίγο μου λες;» έτσι με ρώτησες γεμάτος απορία.«Για να αφήνουν ανεξίτηλα σημάδια στα χείλη
των αγαπημένων τους» σου απάντησα και έκανες πως με κοιτάς με θαυμασμό.
Βάφτηκα. Ανυπομονώ να σε δω. Έχει ζέστη, τόσο ζέστη. Μου
είπες να μην βαφτώ, να είμαι άνετα. Μα θέλω όλα να είναι προσεγμένα επάνω μου
όταν με κοιτάς.
Σ’ αγαπώ. Θα το
ζωγραφίσω απόψε με το κραγιόν μου στα χείλη σου...
"Άνθρωπο με τον οποίο φέρεσαι αυθόρμητα και αισθάνεσαι ο εαυτός σου, κράτα τον στη ζωή σου."
"Ευτυχισμένος άνθρωπος είναι εκείνος που πέφτει για ύπνο χαμογελαστός."
"Και ξέρεις τι λένε ε;Τα άτομα που μαλώνουν πολύ ταιριάζουν.."
"Κάποιες φορές το ότι σταματάς να το δείχνεις δεν σημαίνει ότι σταματάς και να το νιώθεις"
"Ή αγαπάς κάποιον για πάντα, ή δεν τον αγάπησες ποτέ. Ρήμα “ξε-αγαπώ” δεν υπάρχει. Κατάλαβε το επιτέλους."
"Η μεγαλύτερη εκδίκηση είναι να μην γίνεις ποτέ σαν αυτόν που σε πλήγωσε.."
"Kανονικά όταν γνωρίζουμε έναν άνθρωπο, πρέπει να τον ρωτάμε: “Πόσο θα κάτσεις; Να κάνω όνειρα ή καφε;”"
"Να αγκαλιάζετε σφιχτά τους ανθρώπους που αγαπάτε, γιατί εμείς που τους έχουμε μακριά θέλουμε αλλά δεν μπορούμε!"
"Μην κρατάτε κακία σε αυτούς που κάποτε σας χάρισαν όμορφες στιγμές. Ίσως να μπορούσαν μόνο αυτό…"
"Όλοι χρωστάμε κάπου ένα σ’ αγαπώ και μία συγγνώμη."
"Και αν περάσω καταλάθος από το μυαλό σου, θέλω να χαμογελάσεις. Έτσι ακριβώς όπως κάνω και εγώ.."
"Όταν ο άλλος σε κοιτάει στα μάτια και χαμογελάει χωρίς λόγο σε γουστάρει τρελά."
"Ούτε χάπια, ούτε αλκοόλ, ούτε τζόγος, ούτε σοκολάτα, ούτε τσιγάρο, ούτε καφές. Η μεγαλύτερη εξάρτηση είναι ο έρωτας."
"Αν δεν μπορείτε να εκτιμήσετε αυτό που έχετε δίπλα σας μάλλον δεν το αξίζετε."
"Κι όμως όλο πιο κοντά, κάτι, μας έφερνε, είχες εκείνο το βλέμμα, που με παρέσερνε,
μία παράξενη γαλήνη γύρω σου, που με παρέλυε."
"Είμαστε πραγματικά χαρούμενοι όταν βρισκόμαστε εκεί που βρίσκονται και οι σκέψεις μας."
"Και τι ζητάμε;
Ένα άτομο που να δίνει νόημα στην ζωή μας. Ένα λόγο που θα χαιρόμαστε
που ξυπνάμε το πρωί, ένα λόγο να συνεχίσουμε να υπάρχουμε."
"Είμαστε εθισμένοι στα τραγούδια που εκφράζουν όλα όσα δεν μπορούμε να πούμε εμείς.."
"Και να λες πάλι καλά που μεγάλωσε η μέρα, γιατί έτσι θα μου λείπεις λιγότερο τα βράδια.."
"Θα κλείνεις τα μάτια και θα μου στέλνεις ένα φιλί. Aυτό θα ‘ρθει και θα με οδηγήσει εκεί που θα ‘σαι. Τα φιλιά ποτέ δε χάνουν το δρόμο τους.."
"Ίσως αν συναντιόμασταν σε κάποια άλλη φάση της ζωής μας να μπορούσαμε να το υπερασπιστούμε καλύτερα όλο αυτό…"
"Δεν μετανιώνω για τα λόγια που είπα..μετανιώνω για τις στιγμές που σώπασα, ενώ είχα τόσα να πω…"
"Συνήθως τα άτομα που σου θυμώνουν εύκολα,είναι εκείνα που θα σε αγαπήσουν όσο τίποτα"
"Βλέπεις σκληρούς ανθρωπους και απορείς, ξεχνάς όμως ότι ο πάγος ήταν νερό πρώτα πρώτα."
"Τα μάτια να ερωτεύεστε… είναι τα μόνα που δεν θα αλλάξουν ποτέ !"
"Και τι ζητάμε; Μια αγκαλιά κι ένα χαμόγελο όταν τα’χουμε ανάγκη από τον άνθρωπο που αγαπάμε. Λίγο ενδιαφέρον παραπάνω, βρε αδερφέ. Δε ζητάμε τρελλά όνειρα, ταξίδια στ’αστέρια και ραντεβού σε μουράτα καφέ. Ψάχνουμε κάποιον να μοιραστούμε το ίδιο παγκάκι στην πλατεία που παίζαμε μικρά, τρώγοντας πασατέμπο και πίνοντας λεμονάδα. Ε, κι ένα γλυκό φιλί για καληνύχτα όταν έρχεται το βράδυ…"
"Να ερωτεύεσαι τη μυρωδιά του. Όχι το άρωμα του."
"Έκλαψα, έκλαψα τότε ατέλειωτα, καθώς είδα με τρόμο ξαφνικά, πόσο είχαμε σταθεί για πάντα ξένοι."
"Καταλαβαίνεις, λένε, τους ερωτευμένους από τον τρόπο που κοιτιούνται: συχνά και έντονα."
"Αμέτρητες
φορές είπα την λέξη “κομμένα” μα κάποια πράγματα δεν κόβονται ποτέ,
κάποια πράγματα φωλιάζουν μέσα μας και θα τα συναντάμε πάντοτε"
"Nα κοιτάτε και κανέναν άνθρωπο στα μάτια μπας και θέλει να σας πει κάτι που δεν μπορεί με λόγια!"
"Γιατί οι άνθρωποι γίνονται ομορφότεροι όταν μιλάνε για πράγματα που αγαπάνε."
"Οι ρηχοί έρωτες επιβιώνουν για πάντα. Οι μεγάλοι καταστρέφονται από την ίδια την έντασή τους."
"Αγαπάω αυτό το χαμόγελο που έχεις ανάμεσα στα φιλιά μας."
"Έχεις νιώσει ποτέ το βλέμμα σου να τον αναζητάει ενώ ξέρεις ότι είναι χιλιόμετρα μακριά σου? ε αυτό."
Σταθήκαμε ὁ ἕνας μας μέσα στὸν ἄλλο, σὰ νάχαμε φτάσει. Βλέποντας πάνω μας δυὸ κόσμους σὲ πλήρη λάμψη καὶ κίνηση, σαστίσαμε ἀκίνητοι κάτω ἀπ᾿ τὴ θέα τους.
Έχουν περάσει πολλά πολλά χρόνια από τότε
Σ’ενα βασίλειο δίπλα στη θάλασσα
Που κάποια κόρη ζούσε, ίσως την ξέρετε
Άναμπελ Λη ήταν το όνομα της
Κι η κορη αυτή ζούσε με μόνο μια σκέψη
Να με αγαπά και να την αγαπώ.
Ήμαστε ακόμα τότε και οι δυο παιδιά
Σ’ενα βασίλειο δίπλα στη θάλασσα
αλλά αγαπιόμαστε με μιαν αγάπη μεγαλύτερη ακόμα κι από την αγάπη
εγώ και η δική μου Άναμπελ Λη.
Με μιαν αγάπη που τη ζήλευαν τα φτερωτά σεραφείμ στον ουρανό
Μας ζήλευαν εκείνη κι εμένα.
Κι αυτός ήταν ο λόγος που χρόνια πριν
Σε αυτό το βασίλειο δίπλα στη θάλασσα
Φύσηξε ένας άνεμος από ένα σύννεφο
και πάγωσε την όμορφη μου Άναμπελ Λη
Κι έτσι οι συγγενείς της ήρθαν και
την πήραν μακριά από εμένα
να την κλείσουν μέσα σε ένα μνήμα
Στο βασίλειο αυτό δίπλα στη θάλασσα
Οι άγγελοι, που δεν είχαν ούτε τη μισή δική μας ευτυχία
ζήλεψαν εμένα και εκείνη
Ναι! Αυτός ήταν ο λόγος (και το ξέρουν όλοι
στο βασίλειο αυτό δίπλα στη θάλασσα)
ότι ένας άνεμος από ένα σύννεφο τη νύχτα
παγώνοντας και σκοτώνοντας την Άναμπελ Λη.
Αλλά η αγάπη μας ήταν πιο δυνατή από την αγάπη
αυτών που είναι μεγαλύτεροι μας
Αυτών που είναι σοφότεροι από εμάς
Και ούτε οι άγγελοι στον παράδεισο ψηλά
ούτε οι δαίμονες κάτω από τη θάλασσα
μπορούν να χωρίσουν την ψυχή μου
από την ψυχή της Αναμπελ Λη
Γιατί το φεγγάρι ποτέ δε φέγγει χωρίς να μου φέρει όνειρα
της όμορφης Άναμπελ Λη
και τα αστέρια δε βγαίνουν ποτέ, αλλά νιώθω τα λαμπερά μάτια
της όμορφης Άναμπελ Λη
Και έτσι, όλη τη νύχτα, ξαπλώνω δίπλα από
την αγαπημένη μου, τη ζωή μου και τη γυναίκα μου
στο μνήμα δίπλα από τη θάλασσα
στον τάφο της εκεί που σκάει το κύμα.
Αγάπη είναι να μην κουράζεσαι. Να μην κουράζεσαι να κάνεις, να μην κουράζεσαι να λες.
Αγάπη είναι να μην ακούς, να μη σκέφτεσαι, να μην αξιολογείς.
Αγάπη είναι να συνεχίζεις να βλέπεις την
ίδια αγαπημένη σου εικόνα, ακόμα και όταν όλα γύρω σου καταρρέουν. Να
βλέπεις το φως πίσω από τα σύννεφα.
Αγάπη είναι να ξετρυπώνεις την πιο
απίστευτη λεπτομέρεια και την αγκαλιάζεις. Και να μην την αφήνεις, να
την κάνεις ένα με το είναι σου – τόσο πολύ ώστε στο τέλος να μη θυμάσαι
καν τη στιγμή που την πρόσεξες. Να είναι σα να υπήρχε από την αρχή του
κόσμου.
Η αγάπη δεν είναι βαριά κουβέντα. Δεν
υπάρχει ο σωστός χρόνος να την πεις, δεν υπάρχει ο λάθος. Δεν υπάρχει το
νωρίς, δεν υπάρχει το αργά. Έχει το δικό της χρονοδιάγραμμα – εσύ μόνο
υποκλίνεσαι στο συναίσθημα που σε κατακλύζει και το ακολουθείς.
Μπορείς να αγαπάς τα πάντα. Η αγάπη δεν ξεχωρίζει, δεν έχει προορισμό. Αγαπάς κόντρα στους άλλους, κόντρα στη λογική που σου επιβάλλεται. Μην το μπερδεύεις – δε μιλάω μόνο για σχέσεις.
Μπορεί να αγαπήσεις μια στιγμή. Μία μόνο
στιγμή, ένα δευτερόλεπτο που εύχεσαι να κρατούσε για πάντα. Εκείνο το
δευτερόλεπτο που έρχεται και σε αρπάζει και σε πάει ψηλά, σε ένα ζεστό
μέρος. Το αισθάνεσαι στο σώμα σου, σε ποτίζει.
Μπορεί να αγαπήσεις μια μουσική. Μια μόνο
μουσική, εκείνη που θα σε ταξιδέψει, θα σου θυμίσει, θα σε πάει κάπου
αλλού και την ύστατη στιγμή, θα σε σώσει. Είναι δική σου μουσική, την
ακούς όλη μέρα σε επαναλήψεις πέρα από κάθε λογική. Είναι το δικό σου
soundtrack, η επένδυση των κινηματογραφικών σου στιγμών. Εκείνων που
παρακολουθείς έξω από το σώμα σου, μασουλώντας ζεστό σπιτικό popcorn.
Μπορεί να αγαπήσεις μια δουλειά. Εκείνη
τη δουλειά που όλοι σου λένε ότι είναι λάθος, ότι θα σε χαντακώσει, ότι
δε σου αξίζει, ότι δε σε πληρώνει. Εκείνη τη δουλειά που σε εξουθενώνει,
σε αδειάζει από πάνω μέχρι κάτω αλλά αισθάνεσαι ο πιο τυχερός άνθρωπος
στον κόσμο που την κάνεις. Να της αφιερώσεις μια ολόκληρη ζωή και να μη
μετανιώσεις ούτε για μια στιγμή. Να μη σκεφτείς όλα τα υπόλοιπα που
είχες τη δυνατότητα να κάνεις.
Μπορεί να αγαπήσεις ένα σκύλο. Εκείνον
που έκανες κομμάτι της ζωής σου, εκείνον που του σήκωσες την κουβέρτα
του κρεβατιού το χειμώνα για να κοιμηθεί μαζί σου, εκείνον που
αγκάλιασες και έκλαψες και σε κατάλαβε και σου έδειξε ότι μερικές φορές
τα πράγματα είναι απλά. Εκείνον που αρνήθηκες να πιστέψεις ότι έφυγε,
εκείνον που έκανες τα πάντα για να σώσεις, εκείνον που θρηνείς ακόμα.
Και λείπει από κάθε στιγμή, κάθε μικρή και ασήμαντη στιγμή.
Μπορεί να αγαπήσεις μια εικόνα – εκείνη
την εικόνα που όταν την έζησες έκλεισες και άνοιξες τα μάτια γρήγορα, το
εσωτερικό σου κλείστρο, για να την αποθηκεύσεις για πάντα. Την εικόνα
που φυλάς προσεκτικά, την εικόνα στην οποία ανατρέχεις όταν νιώθεις
μόνος.
Μπορείς να αγαπήσεις μια φωτογραφία:
Εκείνη που κοιτάς ξανά και ξανά και ποτέ ο χρόνος δε τη φθείρει. Και
θυμάσαι κάθε λεπτομέρεια που συνδέεται με αυτή: Πότε, πώς, τι ένιωσες,
πώς ευθυγραμμίστηκε όλο το σύμπαν πάνω σε ένα και μοναδικό «κλικ».
Μπορεί να αγαπάς έναν άνθρωπο. Και ας τον
γνώρισες για λίγο. Και ας μην πρόλαβες να του πεις ότι ήθελες να έμενε
δίπλα σου για πάντα. Ότι σε μια στιγμή αποφάσισες έτσι, παράλογα και
επιπόλαια ίσως, ότι θέλεις να του κρατήσεις το χέρι και να μη το αφήσεις
ποτέ ξανά. Και να καταλάβει γρήγορα και να γίνουν όλα μια αγκαλιά και
να τελειώσει εκεί.
Μπορεί να αγαπάς έναν άνθρωπο. Και ας
έχει όλα τα κακά του κόσμου. Και ας είναι χιλιόμετρα μακριά, χαμένος.
Και ας σου σπάει τα νεύρα. Και ας σου λένε όλοι ότι απλά δεν είναι ο
σωστός. Να κλείνεις τα αυτιά σου στο σύμπαν και να τραγουδάς παράφωνα
μέσα στη δική σου σιωπή.
Μπορεί να αγαπάς έναν άνθρωπο. Και ας
είναι μακριά και ας σου λείπει κάθε στιγμή που πέρασες μαζί του αλλά
πλέον δεν μπορείς να του το πεις. Συνεχίζεις να τον αγαπάς. Τον
συγχωρείς και τον λυπάσαι που δεν προσπάθησε όσο εσύ. Και περιμένεις να
τον ξανασυναντήσεις σε ένα παράλληλο σύμπαν, σε μια άλλη ζωή και να
επαναλαμβάνετε τον κύκλο στο άπειρο. Μαζί.
Μπορεί να αγαπάς έναν άνθρωπο. Κι ας μην
τον έχεις γνωρίσει ποτέ από κοντά. Τον αγαπάς γιατί σου άνοιξε την ψυχή
του χωρίς να το σκεφτεί, χωρίς να φοβηθεί, χωρίς να περιμένει κάτι –
απλά γιατί ξέρει ότι είσαι στην άλλη πλευρά της γραμμής και ότι
καταλαβαίνεις.
Μπορεί να αγαπάς έναν άνθρωπο. Γιατί
είναι «αλλού», γιατί σε ταξιδεύει, γιατί σε ξενυχτάει, γιατί μπορείτε να
χτίζετε μαζί όνειρα με πρώτη ύλη τις ανεξήγητα κοινές σας σκέψεις.
Μπορεί να αγαπάς έναν άνθρωπο. Και αυτός
να μην το καταλάβει ποτέ. Να μη νιώσει ποτέ όπως εσύ, να γύρισε την
πλάτη του και να χάθηκε μέσα στο πλήθος, να μη γύρισε ποτέ να κοιτάξει
πίσω για να δει ότι είσαι ακόμη εκεί.
Η αγάπη δεν είναι απαραίτητα αμφίδρομη. Δε σε ρωτάει, έρχεται, σου δείχνει, φεύγει.
Και κάπου εκεί μένεις με ένα χαζό χαμόγελο.
Σηκώνεις τα μάτια στον ουρανό – αγαπάς, είσαι ακόμη ζωντανός.
Ωστόσο, στη ζωή, το νερό των παλιών παραμυθιών που σε βάφει αόρατο δεν το βρήκα ακόμη, συνεχίζω να το γυρεύω. Δεν το βάζω εύκολα κάτω με όσα σπουδαία —τα λίγα πια σπουδαία— φαντασιώνομαι πως θα κάνουν παραδείσια τη ζωή μου. Στην ανάγκη τα μεταθέτω μετά θάνατον, ελπίζοντας πως εκεί θα είμαστε ακέραιοι, πλήρεις από πραγματωμένες καλές ευχές, έτσι όπως ευδαίμονες ήταν, λέει, οι Πρωτόπλαστοι.
Θα κάθεται στο κασόνι ντυμένη με τη μασκαράτα της. Δεν την ενδιαφέρει πώς θα τη δεχθούν, βαρέθηκε να τη δέχονται άχρωμα και προσβλητικά αδιάφορα. Τι θα πουν η μάνα και τ’ αδέλφια της; Δεν την ενδιαφέρει. Βαρέθηκε να της έχουν προδιαγράψει ένα μέλλον που μισεί και ένα γάμο που η ίδια θεωρεί πορνεία. Βαρέθηκε να ζει με αναγκαία κακά, από σήμερα μόνο σε αναγκαία καλά θα υποτάσσεται.
Κι αν την πουν τρελή, αν τη διώξουν απ’ τη γειτονιά της των λογικών, αν την κλείσουν σε άσυλο; Να τους πιστέψει; Είναι τρέλα αυτή η ποιητική όσο και απελπισμένη διαφυγή στη μεταμφίεση, όταν απαιτείται να δραπετεύσει από τάφο; Δεν είναι μεταμφίεση οι ρόλοι που της φόρτωσαν προτού ακόμη γεννηθεί; Ο εαυτός της και όσα είναι δικά της πού παραπετάχτηκαν καταχωνιασμένα; Ποιος φταίει; Η ίδια γιατί το ανέχθηκε; Είναι πάντα υποκρισία μια μεταμφίεση ή είναι αποκάλυψη; Εξαρτάται… Πάντα η διάκριση δε θα μας αφήνει να κοιμηθούμε σε μαλακά μαξιλάρια συμπερασμάτων. Εξαρτάται… Η ζωή είναι ασύλληπτα λεπταίσθητη και η ευαισθησία της δεν εφαρμόζει στα κλισέ.
Απορώ τι με έκανε να αναστατωθώ τόσο, λες και με άγγιξε ηλεκτρικό ρεύμα, μόλις τον αντίκρισα τυχαία σε λεύκωμα τέχνης πρόπερσι, ύστερα από πολλές δεκαετίες, και να τον συνδέσω με τα χρόνια τα παιδικά, τα μεταφυσικά χρόνια. Τα μυστήρια της μνήμης σαγηνεύουν και τυραννούν, σαν κλειδιά της συνείδησης. Τυραννιέμαι που δεν καταφέρνω να δέσω τα δυο κομμάτια μιας νοσταλγίας αστραπιαίας, όπως ένα άρωμα που θυμίζει κάτι τρομερά οικείο αλλά βασανιστικά ακαθόριστο. Το ξέρεις καλά, αλλά δεν ξέρεις τι ξέρεις. Οι αισθήσεις είναι πιο διεισδυτικές από την επίγνωση, για το υποσυνείδητο δεν ξέρω τι να πω…
Με παρηγορεί —κι ας μη συμφωνώ με όλη την καρδιά μου— η φράση του Μάρκες, που καταλήγει ξεκάθαρος: Η ζωή δεν είναι αυτή που έζησε κανείς, αλλά αυτή που θυμάται και όπως τη θυμάται για να τη διηγηθεί.
Θυμάμαι αγαπημένο μου νεκρό, που λάτρευε παθιασμένα όσο ζούσε —και τώρα όπου είναι πιστεύω— την κλασική μουσική κι αισθανόταν δέος για κάθε νότα, να γίνεται θηρίο μαζί μου όταν χαμήλωνα την ένταση στα εκρηκτικά σημεία του Μπετόβεν! Ήμουν όμως περίπου έφηβη και ο εγωισμός της νιότης πιστεύει πως δικαιούται να διορθώνει ακόμη και τον Θεό κατά τα γούστα της. Κι όπως αναφέρω το όνομα του Μπετόβεν, μου έρχεται στο νου η φράση του που διάβασα σε βιογραφία: «Σε κάποιους ο Θεός ψιθυρίζει στο αυτί, σε μένα όμως ουρλιάζει και με κούφανε!»
Ας μου συγχωρηθεί που τούτα τα κείμενα τα γράφω με την ασυδοσία των συνειρμών και πετάγομαι από το ένα θέμα στο άλλο, φαινομενικά ασυνάρτητα. Φαινομενικά μόνο! Ποτέ μια σκέψη που ξέβρασε παράξενα μια προηγούμενη δεν είναι άσχετη όσο νομίζει η εξαιρετικά περιορισμένη μας συνείδηση, και είναι χρόνια τώρα που μ’ αρέσει να γυρεύω το γιατί και πώς μια αιφνίδια μνήμη, μια αιφνίδια εικόνα ή ιδέα κυριεύουν το νου μου. Πάντα υπάρχει ένας λόγος που προηγήθηκε, ένας λογικός ερεθισμός που άγγιξε τις αποθήκες του κρυμμένου παρελθόντος, εκείνες που ονομάζουμε υποσυνείδητο ή ασυνείδητο. Εμείς αδυνατούμε να διακρίνουμε τη σύνδεση, ό,τι και να λέμε, οι επεξεργασίες του νου μας γενικώς τεμπελιάζουν. Αγαπούν να περιφέρονται στα φαινόμενα σαν αλαφιασμένοι σπουργίτες και να φτιάχνουν αβίαστα και αβασάνιστα συμπεράσματα, ακόμη και ολόκληρες θεωρίες. Ιδίως η γενίκευση, η ροπή να καταλήγουμε σε γενικότατους κανόνες είναι απ’ τις πιο παγιδευτικές κατασκευές της διανοητικής νωθρότητας. Είναι ολέθριες οι συνέπειες της ροπής μας για γενικεύσεις στην κοινωνική ζωή.
Ο κόσμος έχει πνιγεί από ωραίους. Το θέαμα έχει πλημμυρίσει από καλοφτιαγμένους, από καλλονές και καλλονούς. Συνήθως δεν απομένει στα χέρια του καιρού σχεδόν τίποτε, ασχημίζουν κιόλας. Περισσότερο κι από τους άσχημους ασχημίζουν κάποιοι ωραίοι. Η φθορά τους αποκαλύπτει το θλιβερό της κατάπτωσης, της κένωσης, όχι βέβαια με την πνευματική έννοια της Ορθοδοξίας, αλλά του να αδειάζεις από νόημα. Υπάρχει ένα όριο, όλο και νωρίτερα, παρά τις πλαστικές επεμβάσεις, πέρα από το οποίο οι άνθρωποι ασχημίζουν πολύ. Ο αποτρόπαιος Ντόριαν Γκρέι, που φθείρεται στα κρυφά, βγαίνει σύντομα στον αφρό γιατί ο δικός τους αφρός τού το επιτρέπει.
Οι άνθρωποι συνεχώς κλαίγονται, δηλώνοντας ανικανοποίητοι, αλλά σπανιότατα αναγνωρίζουν ποια είναι η γνήσια ικανοποίηση που τους λείπει. Αν τους ξανάφερνες στην αρχή της ζωής τους, εννοώ μαζί με όλη την τωρινή εμπειρία τους, πάλι δε θα άλλαζαν εύκολα πορεία. Στο κάτω κάτω, θα το λέω και θα το ξαναλέω, η ζωή, η θαυμαστή ζωή, διαρκώς δίνει νέες ευκαιρίες για μεταλλαγή, αυτό δεν είναι η ουσιαστική έννοια της μετά- νοιας; Και πάλι όμως, η νωθρότητα και η ηδονική γκρίνια, που διαστροφικά κάποιοι καλλιεργούν μεγαλώνοντας, επιμένουν στην ψευδοθεωρία πως τα νιάτα είναι μόνο μια φορά, πως έχασαν το τρένο, πως… τώρα πια! Όχι, είναι οι άνθρωποι ανικανοποίητοι, γιατί όντως δεν ξέρουν αυτό που λείπει απ’ την ψυχή τους. Μπορεί και να αποφεύγουν να δουν ότι ήδη το έχουν, αλλά αυτό θα τους καταλογίσει ευθύνη, θα πρέπει να υποψιαστούν πως έχουν οι ίδιοι πρόβλημα.
Φαντάζονται διάφορα αλλά δεν εντοπίζουν το αληθινό. Η αδράνεια, η νωθρότητα και η ακηδία είπαμε είναι από τους ηδονικότερους πειρασμούς. Ελάχιστοι τους αντιστέκονται, γι’ αυτό και ελάχιστοι ομορφαίνουν μεγαλώνοντας. Τα γεράματα είναι τρόπος ζωής. Η εποχή μας είναι ένας συνωστισμός γερόντων, για να μην πούμε νεκρών. Το αισθάνεσαι στον αέρα των πόλεων, ακόμη και των χορευτικών κέντρων, και των φωνακλάδικων παραλιών, όπου πηγαινοέρχονται μακιγιαρισμένοι, ημίγυμνοι και γυμνοί.
